Dolar yükselmeye devam ediyor

Dolar/TL, kur muhafazalı mevduatın açıklandığı 20 Aralık 2021 tarihinden beri birinci sefer 15,50’ye kadar yükselirken, Türkiye’nin 5 yıllık risk primi (CDS) 700 puanı aşarak tarihi tepelerine yakın seyrediyor.

Bankacılar mevcut kur siyasetinin Merkez Bankası’nın (TCMB) negatif rezervleri ile sürdürülebilirliğini sağlamak için TL’nin dolar karşısındaki son 4 gündür devam eden paha kaybını bir “gereklilik” olarak görüyorlar.

Birçok bankacı, TL’nin önümüzdeki günlerde de kıymet kaybetmeye devam etmesini beklerken, kamunun paha kayıplarına müsaade vermemesi halinde TL’nin bedelini korumak için rezervlerinden ya da ihracatçılardan elde ettiği dövizlerden çok daha yüksek ölçüde kullanması gerekeceğini, bunun da sürdürülebilir bir siyaset olmayacağına dikkat çekiyorlar.

Piyasalarda TSİ 15.30’da açıklanacak olan ABD enflasyon datalarının ABD Merkez Bankası’nın (Fed) yüksek enflasyonla çaba etmek için faizleri daha da agresif formda artırıp artırmayacağı konusunda ipucu vermesi açısından yakından izleniyor.

İç siyasi gündemde Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın genişletilmiş vilayet liderleri toplantısında yapacağı konuşma takip edilecek.

Son devirde global piyasalarda Fed faiz artışları ve Rusya’nın Ukrayna’yı işgali kaynaklı satış baskısı kuvvetlenmiş durumda. Her ne kadar global satışlar dün dursa da ABD’de S&P endeksi bu yıl yüzde 16, Nasdaq yüzde 26 bedel kaybetmiş oldu.

Bankacılar yapılması gerekenin faiz artışı olduğunu lakin bunun yapılmayacağını varsayarak kalan seçenekler ortasından en güzel olanın TL’yi kıymetsizleştirmek olduğuna da dikkat çekiyorlar.

Öte yandan TCMB ve BDDK koordineli olarak bankalara kurumsal döviz süreçlerini piyasanın likit olduğu saat 10.00-16.00 saatleri ortasında gerçekleştirilmesini istedi. Mevzuya yakın bir kaynak uygulama ile, likiditenin düşük olduğu saatlerde TL’deki oynaklığın azaltılmasının amaçlandığını kaydetti.

TL geçen haftadan beri dolar karşısında yaklaşık yüzde 4 kıymet kaybetti. TL’nin son bir aydaki paha kaybı ise son birkaç günde yaşanan kayba eşit. Misal para ünitelerinde ise son bir ayda yüzde 10’a ulaşan kayıplar görülüyor.

Üst seviye bir bankacı, “Bayram tatili sırasında dış piyasalarda Türkiye’yi de ilgilendiren negatif fiyatlama yaratan birçok gelişme oldu. Bunların en değerlisi global faizlerdeki artış. Şayet kamu belirleyici olduğu kurda dış gelişmelere aldırış etmeden sabit bir düzey belirlerse, yani TL’yi olması gereken düzeyden daha bedelli tutmaya çalışırsa bunun maliyeti çok yüksek olur. Kur negatif bir rezervle sabit bir düzeyde uzun müddet duramaz. Bu nedenle TL’nin kademeli kıymet kaybetmesi epey doğal karşılanmalı” dedi.

Reuters’ın dolar/TL’nin hangi düzeye yükselmesi gerektiği sorusuna ise tıpkı bankacı, “Bir düzey belirtmek kamunun aklından geçeni görmek çok sıkıntı. Memleketler arası Finans Enstitüsü (IIF), dolar/TL’de olması gereken seviyeyi 16.5 olarak tanımlıyor. Hangi düzey olduğunu söylemek mümkün değil ancak yeni bir döviz kaynağı sağlanamıyor ise kademeli bedel kaybı sağlıklı bir karar olur. Her ne kadar siyasetleri hakikat bulmasak da TL’nin son 3-4 günlük paha kaybını mevcut siyasetlerin sürdürülebilir olması için gereklilik olarak görüyoruz. Aksi halde kur denetimden çıkabilirdi.”

Geçen hafta resmi tatil nedeniyle yalnızca iki gün süreç gören dolar/TL, 14.75 düzeyinden başlayan yükselişini gece saatlerinde 15,51’e kadar sürdürdü. Kur saat 09.23’te 15,37 düzeyindeydi. Kur yükseliş öncesinde 14.5-15 bandında iki ay yatay seyretmişti.

Türkiye’nin 5 yıllık CDS’leri 50 baz puanı aşan sert yükselişle dün günü 689/703 düzeyinden tamamlayarak martta gördüğü 700 baz puanın üzerindeki rekor düzeylere yine yaklaştı.

sozcu.com.tr