Piyasalar

Faiz 19’da kaldı ama kemerlerinizi bağlayın gevşemeye geçeceğiz

TÜFE enflasyonu Nisan-Haziran devrinde %20’ye gerçek yönelirken, merkez bankası Para Siyaseti Heyeti (PPK), siyaset faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının yüzde 19 seviyesinde sabit tutulmasına karar verdi.  Piyasada son dakikalarda bir faiz artışı beklentisi efsanesi dillendirilmiş olsa da, tam da beklentiler paralelinde faiz, yeni Lider Kavcıoğlu idaresinde sabit kaldı.

Yeni Lider, daha doğrusu yeni Başkan’ın teknik grubu, ekonomistlerle yaptığı birinci toplantıda TL’nin bedel kaybına bağlı enflasyonda beklenen yükseliş dalgasının mevcut faiz düzeyinin korunarak solmasının bekleneceğini ima etmişti aslında.

Hasebiyle bugün açıklanan PPK metninde, faiz düzeyinin ne olacağından çok önümüzdeki aylada ne vakit faiz indirmeye başlayacağının sinyalleri merak edilmekteydi.  İleti da geldi.

PPK, Ağbal periyodunda eklenen “gerekmesi durumunda ek nakdî sıkılaşma yapılacaktır” cümlesini metinden çıkarttı. Bunun manası da faiz indirim fırsatının kollandığı elbette.

Pekala faiz ne vakit iner? Enflasyon ne kadar düşer?

Kavcıoğlu’nun misyona gelme biçimi, daha doğrusu piyasalara inanç veren eski lider Ağbal’ın beklenmedik misyondan alınışı ile verilen ileti çok netti.  Cumhurbaşkanı Erdoğan idaresinde olan para siyasetinde gaye düşük faizle yola devam etmekti.

Saray danışmanlarının günlük TL hareketlerinde TVlerden faiz siyaseti ile ilgili yorum yapmaktan imtina etmediği ortamda uygunca araçsallaşan PPK açısından, faiz indirimi yapabilmek için enflasyonda baz tesiri ve mevsimselliğin devreye girdiği aylar beklenecek.  Piyasa beklentileri yıl sonu TÜFE enflasyonu için ibrenin çoktan %11-12 aralığından %14-15 aralığına çekildiğini gösteriyor.

Faiz indirimi için de ortalamada beklenen tarih Ağustos 2021 ve yaklaşık 200-300 baz puan faiz indirimi beklenmekte son çeyrek için.  Yani yaklaşık %15 TÜFE enflasyonu ve %16 civarında siyaset faizi bekleniyor 2021 sonunda.

Lakin, Ağbal’ın gidişi, Bulut’un devreye girişi ve iktisadın gidişatına paralel AKP saflarında yaşanan oy takviyesi kaybı dikkate alındığında, Erdoğan’ın Ağustos ayına kadar sabretmesi kolay görünmüyor.

Buna karşın, 6 Mayıs’taki bir sonraki PPK toplantısı, çabucak üç gün öncesinde açıklanacak ve yükselmeye devam ettiği görülecek TÜFE enflasyonu açısından faiz indirimine başlamak için pratik değil.  Faiz indirimi için besinde mevsimselliğin devreye girmesinin ve TL paha kaybı geçişkenliğinin hafiflemesinin umulduğu Mayıs ayı sayıları beklenecektir büyük olasılıkla.

Bu da faiz indirimleri için kapının Haziran toplantısından itibaren açılacağı manasına geliyor.

Hesaba katılmayan, görülmek istenmeyen de, nakdî gevşeme sinyalinin güçlenmesiyle birlikte üretici fiyatlarındaki %30 üzeri artışın TÜFE tarafını beslemekte sürat kazanacağı. Faiz indirimi ile birlikte TL’deki baskının artacağı. Tam bir kısır döngü içine sıkışılacağı.

AKP-MHP iktidarı için 2021 yılında enflasyon tarafında meskendeki hesap çarşıya uymayacak üzere görünmüyor.  Bu gidişat ile sene sonu %15 TÜFE enflasyonu beklentisi dahi optimist duruyor.

Hala merak edenler için PPK notları

PPK’nın bir para siyaseti oluşturma gücü hala kaldığına inananlar açısından farklı gelebilir.  Bu nedenle aşağıda 15 Nisan PPK toplantısı faiz kararı metnini ekliyoruz:

– Salgına bağlı olarak 2020 yılında sert daralan global iktisat, destekleyici siyasetler ve aşılama sürecindeki olumlu gelişmelerin tesiriyle toparlanmaya devam etmektedir. Bu güzelleşme sürecinde, bilhassa imalât sanayi faaliyeti ve global ticaretteki ivmelenme belirleyici olmaktadır. Emtia fiyatlarındaki artış eğilimi sürat keserken, yükselen global enflasyon beklentilerinin milletlerarası finansal piyasalar üzerindeki tesirleri kıymetini korumaktadır.

– Salgının sınırlayıcı tesirlerine karşın, iç ve dış talep kaynaklı olarak yurt içi iktisadi faaliyet güçlü seyretmektedir. İmalât sanayi faaliyeti kuvvetli bir ivme sergilerken, salgın kısıtlamalarından olumsuz etkilenen hizmet bölümlerindeki zayıf seyir sürmektedir. Bununla birlikte, salgının gidişatı ve aşılama sürecine bağlı olarak iktisadi faaliyet üzerinde her iki tarafta riskler bulunmaktadır. İhracattaki artış ve altın ithalatındaki gerilemeye karşın, güçlü iç talep ve emtia fiyatları cari süreçler istikrarını olumsuz etkilemeye devam etmektedir. Ticari kredilerde ölçülü bir seyir gözlenirken, finansal şartlardaki sıkılaşmaya karşın kişisel kredi büyümesinde yükseliş eğilimi görülmektedir.

Talep ve maliyet ögeleri, birtakım dallardaki arz kısıtları ve enflasyon beklentilerindeki yüksek düzeyler, fiyatlama davranışları ve enflasyon görünümü üzerinde risk oluşturmaya devam etmektedir. Mevcut nakdî duruşun krediler ve iç talep üzerindeki yavaşlatıcı tesirlerinin önümüzdeki periyotta belirginleşeceği öngörülmektedir. Bu doğrultuda Heyet, siyaset faizini sabit tutarak sıkı mali duruşun korunmasına karar vermiştir.

– TCMB, fiyat istikrarı temel hedefi doğrultusunda elindeki tüm araçları kararlılıkla kullanmaya devam edecektir. Enflasyonda kalıcı düşüşe işaret eden güçlü göstergeler oluşana ve orta vadeli yüzde 5 amacına ulaşıncaya kadar siyaset faizi, güçlü dezenflasyonist etkiyi koruma edecek halde, enflasyonun üzerinde bir seviyede oluşturulmaya devam edilecektir.

– Fiyatlar genel seviyesinde sağlanacak istikrar, ülke risk primlerindeki düşüş, aykırı para ikâmesinin başlaması, döviz rezervlerinin artış eğilimine girmesi ve finansman maliyetlerinin kalıcı olarak gerilemesi yoluyla makroekonomik istikrarı ve finansal istikrarı olumlu etkileyecektir. Böylece, yatırım, üretim ve istihdam artışının sağlıklı ve sürdürülebilir bir halde devamı için uygun taban oluşacaktır.

GA.