Ekonomi Haberleri

Günlük Bülten: Reel tüketim harcamaları, araç satışları ve enflasyon

Birinci çeyrekte tüketim harcamaları güçlü Araba Distribütörleri Derneği (ODD) bilgilerine nazaran, araba ve hafif ticari araç satışı Mart’ta yıllık bazda %92.8 oranında artarak 96.4 bin oldu. Bu yüksek  artışta geçen sene pandeminin başındaki yavaşlamanın yarattığı baz  tesiri de tesirli oldu. Lakin dataları mevsim ve takvim etkilerinden  arındırdığımızda da uzun müddettir artış eğiliminde olan satış  kıymetlerinin tarihi olarak yüksek düzeylere ulaştığını görüyoruz.

Yerli ve ithal araba ayrıntısına baktığımızda, iki grupta  da satışların yüksek olduğu görülüyor. Lakin geçtiğimiz yıl tarihsel  düzeylere nazaran düşük seyreden ithal oto satışlarının son üç ayda  bariz olarak hızlanması dikkat çekiyor. Bu gelişmede iç talebin  güçlü olmasının yanında, enflasyon beklentilerindeki bozulmanın  bilhassa döviz kuruna daha hassas olan ithal arabalarda talebi öne  çekmesi tesirli olmuş olabilir. Önümüzdeki devirde kur artışları ve  tedarik zincirindeki zorlukların yol açtığı maliyet baskıları  fiyatlarda yükselişe ve araba satışlarında yavaşlamaya yol  açabilir. TCMB’nin haftalık olarak yayımladığı kredi kartı harcama  dataları, perakende satışlar için öncü gösterge olmaktadır. En son 26 Mart haftası için açıklanan datalar, toplam kredi kartı harcamalarının  son dört haftalık ortalamasının geçen yılın birebir periyoduna nazaran %42  arttığını gösteriyor. Nominal olan bu paha enflasyondan da  etkilenmektedir. Ayrıyeten geçen sene Mart-Nisan aylarında pandemi  sebebiyle harcamaların sert formda düşmesi büyük bir baz tesirine yol  açmaktadır. Bu sebepten, kredi kartı harcamalarını enflasyondan ve  mevsim ve takvim tesirlerinden arındırıp aylık bir gerçek gösterge elde  ettik. (Hesaplamayı yaparken toplam harcamalardan, BES ve kamu/vergi  ödemelerini de çıkarttık.) Perakende hacim endeksiyle korelasyonu  yüksek olan bu gösterge, Aralık ayındaki daralmanın ve Ocak’taki  durağan seyrin akabinde, perakende satış hacminin Şubat ve Mart  aylarında arttığına işaret ediyor. Sonuç olarak göstergeler  birinci çeyrekte tüketim harcamalarının güçlü artış kaydettiğini ortaya  koyuyor. Bu da bilhassa sanayi üretiminin öncü göstergeleriyle  tutarlıdır. Bununla bir arada arz taraflı ögelere bağlı fiyat artışları  ve finansal şartlardaki sıkılaşma uzun vadeli olursa, ikinci  çeyrekte gerçek tüketim ve GSYH çeyreklik bazda daralabilir. Baz etkisi  sebebiyle bu çeyrekte yıllık büyüme büyük ihtimalle çift haneli  olacaktır.

Haftanın data gündemi Mart ayı enflasyon dataları bugün saat 10:00’da açıklanacak. Aylık tüketici enflasyonunun, piyasa beklentisi  doğrultusunda %1 olacağını ve %15.6 olan yıllık enflasyon bu ay %16.1’e yükseleceğini kestirim ediyoruz. Bu artışta güçlü iç talep,  hammadde fiyatlarındaki yükseliş ve pandemiye bağlı maliyet artışları  belirleyici olacak.  Bunun sonucunda Şubat’ta %16.2 olan C endeksine  nazaran yıllık çekirdek enflasyonun bu ay %16.6’ya gelmesini bekliyoruz.

Son döviz kuru artışının tesirlerinin gelecek aydan itibaren  görüleceğini ve çekirdek enflasyondaki yükselişin Nisan-Mayıs  aylarında hızlanacağını düşünüyoruz.  Bu hafta ayrıyeten, yurtiçinde Mart  ayı Hazine nakit gerçekleşmeleri (Çarşamba) ve TCMB aylık beklenti  anketi (Cuma) yayımlanacak.  ABD’de ise bu hafta Mart ayı imalat dışı ISM endeksi (bugün), son Fed toplantısının tutanakları (Çarşamba) ve Mart ayı üretici fiyatları (Cuma) açıklanacak. Geçen hafta açıklanan  imalat sanayi ISM 64.7 ile son 37 yılın en yüksek bedelini almıştı. Hizmet kesiminin de toparlanması ve imalat dışı endeksin 55.3’ten 58.5’e yükselmesi bekleniyor.  Yıllık ÜFE enflasyonun ise %2.8’den %3.8’e yükseleceği varsayım ediliyor.   Bu hafta ayrıyeten IMF ve Dünya Bankası’nın periyodik toplantıları yapılacak ve Perşembe günü Fed Lideri Powell da bir konuşma yapacak.

Piyasalarda bugün ABD’de tarım dışı istihdamın Mart ayında 916 bin  ile 650 bin olan beklentinin de üzerinde çok güçlü bir artış kaydetti. Evvelki aydaki artış da 379 binden 468 bine revize edildi. İş gücüne  iştirak oranı %61.5’e yavaşça yükselirken, işsizlik oranı %6.2’den %6.0’ya geriledi. Global pay senedi piyasaları paskalya tatili  sebebiyle birçok ülkede kapalıydı. Öbür varlık fiyatları genel olarak  sakindi. 10 yıllık ABD tahvil faizi %1.70 düzeyinin civarında  seyretti. EUR/USD yataya yakın kaldıktan sonra bu sabah 1.1765  düzeylerinde başladı. Brent petrol fiyatı 64 doların biraz üzerinde  kaldı. Ons altın fiyatı da fazla değişmeyerek 1725 dolar seviyelerinde  kaldı  Türkiye’de ise Cuma günü, AK Parti’nin iktisada ait yeni  düzenlemeler içeren kanun teklifi TBMM Başkanlığına sunuldu. Teklifte %20 olarak uygulanan 2021 yılı için kurumlar vergisinin %25, 2022 için  ise %23 olarak uygulanması öngörüldü. Geçen yılın 105 milyar TL  düzeyindeki toplam kurumlar vergisi ile hesaplandığında, bu  düzenlemenin bütçeye katkısı 26 milyar TL (GSYH’nın %0.4’ü) gibi  epey yüksek bir düzeyde oluyor.  USD/TL Cuma sabahı aşağı gelmeyi  sürdürerek 8.00 düzeyinin altına değdikten sonra üst döndü. Güçlü  gelen ABD istihdam datalarının akabinde daha da yükselen kur bu sabah 8.20 düzeylerinde haftaya başladı. 5 yıllık Türkiye CDS primi Cuma  günü yatay seyrederek 457 baz puan oldu. 2 yıllık tahvil faizi ise 21  baz puan düşüşle %18.55 düzeyine geriledi.”

Kaynak: QNB Finansbank